آیا امکان صادرات نفت ایران با قطار وجود دارد؟
یک کارشناس ارشد ریلی گفت: حمل ریلی نفت امکان پذیر است، اما برای صادرات انبوه نفت باید زیر ساخت ها تقویت شوند
مرتضی ناصریان، کارشناس ارشد در امور حملونقل درباره امکان صادرات نفت ایران به صورت ریلی، گفت: مهمترین مشتری نفت ایران چین است و صادرات نفت ایران به چین از طریق دریایی انجام میشود و در حال حاضر خط لوله زمینی برای انتقال انبوه نفت خام یا فرآوردههای نفتی به سمت آسیای میانه، افغانستان یا پاکستان وجود ندارد.
به گزارش مهر، وی افزود: در حال حاضر تنها زیرساخت موجود در این حوزه، خط لوله گاز موسوم به «خط لوله صلح» تا مرز پاکستان است که طرف پاکستانی تعهد خود برای ادامه اجرای آن را عملی نکرده است. بر اساس قرارداد، این خط لوله باید به سمت پاکستان و هند امتداد مییافت، اما تاکنون این اتفاق رخ نداده است.
ناصریان ادامه داد: در سطح بینالمللی، حمل زمینی و انبوه نفت خام و فرآوردههای نفتی معمولاً از طریق خطوط لوله انجام میشود، بهویژه زمانی که میزان صادرات به چندین میلیون تن در ماه میرسد. این در حالی است که حمل ریلی در چنین مقیاسی، اگر چه از نظر فنی غیرممکن نیست، اما بهطور معمول برای انتقال انبوه و مستمر نفت استفاده نمیشود. البته امور مطالعه و طراحی و اجرای خطوط نفت و گاز در حوزه وزارت راه و شهرسازی نیست و مرتبط با وزارت نفت است.
وی بیان کرد: در حال حاضر دو مسیر ریلی بین ایران و چین وجود دارد، اما این مسیرها عمدتاً برای جابهجایی کالاهای تجاری استفاده میشوند و ظرفیت محدودی دارند و تاکنون برای حمل مواد نفتی بهرهبرداری قرار نگرفتهاند. هرچند از نظر فنی امکان استفاده از این مسیرها وجود دارد، اما در مقیاس کلان و برای صادرات پایدار نفت، این روش قابل اتکا نیست و نمیتوان بر خطوط ریلی فعلی بهعنوان مسیر صادرات نفت خام حساب کرد.
این کارشناس ارشد یادآور شد: تهدید اخیر آمریکا مبنی بر اعمال محدودیت یا محاصره دریایی ایران در تنگه هرمز، موضوعی نیست که برای نخستینبار مطرح شده باشد. طی چند دهه گذشته، موضوع روشهای مدیریت تهدیدات نظامی اعم از روشهای آفندی و پدافندی از جمله پدآفند غیرعامل در کشور بهطور جدی تحلیل و دنبال شده و برای چنین سناریوهایی برنامهریزیهای لازم صورت گرفته است.
ذخایر نفت ایران روی آب، ریسک کوتاهمدت را پوشش میدهد
ناصریان تأکید کرد: در خصوص صادرات نفت، حجم قابل توجهی از نفت ایران در آبهای آزاد و ذخیرهشده روی نفتکشها وجود دارد که امکان عرضه آن به بازار فراهم است؛ بنابراین حتی در صورت بروز محدودیتهای مقطعی، صادرات نفت ایران با اختلال مواجه نخواهد شد.
حذف نفت ایران از بازار، قیمتها را جهشی میکند
وی گفت: از سوی دیگر، هرگونه محدودیت مضاعف در عرضه نفت ایران و منطقه خلیج فارس میتواند منجر به افزایش شدید قیمت جهانی نفت شود. این موضوع به ضرر مصرفکنندگان بزرگ از جمله خود مردم و صنایع آمریکا خواهد بود، چرا که با وجود آنکه آمریکا تولید کننده عمده نفت است، این کشور همچنان واردکننده نفت خام و فرآوردههای نفتی است و میزان مصرف آن از میزان تولید آن بیشتر است.
این کارشناس ارشد در امور حملونقل در پایان خاطرنشان کرد: بر این اساس، تهدیدهای مطرحشده بیش از آنکه جنبه عملیاتی داشته باشند، برای اثرات روانی به ویژه در داخل آمریکا مطرح شده تا شکست اساسی آمریکا تحتالشعاع قرار گیرد و در واقع چنین تهدیدهایی قابلیت اجرا و تداوم نخواهند داشت، بهویژه در شرایطی که بازار جهانی انرژی با تقاضای بالا و کمبود عرضه مواجه است.